Tüp Mide Ameliyatı Sonrası Beslenme Planı

 

Tüp mide ameliyatı gastrektomi sonrasında ameliyatın uzun dönem başarısı önerilen diyete uymakla çok ilişkilidir. Ameliyattan sonraki 2 hafta katı yiyecek alınmamalıdır. Sıvı gıda diyetini yumuşak sulu gıda takip etmelidir. 

Neden katı gıdalar başlangıçta yenilmemeli???

Katı gıdalar dikişler üzerinde baskı yapar ve kusma ve midede rahatsızlık hissi oluşturur. 

Bu sebeblerden dolayı aşağıdaki diyet önerilerine uymanız çok önemlidir!!!

Basamak 1 : 2 hafta sıvı gıda

Basamak 2 : 2 hafta yumuşak sulu gıda

Basamak 3 : 5. haftadan itibaren katı gıda. Proteinden zengin & kaloriden fakir sağlık yiyecekler 

BASAMAK 1:

İLK 2 HAFTA SIVI GIDA

Yeterli protein, kasliyum ve öteki besinleri alabilmek için sıvı gıda süt temelinde olmalıdır. İdeal olarak düşük yağ oranına sahip süt seçilmelidir. ( kaymağı alınmış süt ürünleri)

İdeal olan miktar ise en az 1 lt süt veya süt ürünleridir. 

İzin verilen diğer sıvılar

Diyet içecekler

Tanesiz az kalorili çorbalar ( domates veya tavuk çorbası gibi)

Köpüksüz az şekerli meyveli içecekler

Tatlandırılmamış saf meyve suları

Şekersiz kahve veya çay

Ameliyattan sonraki birkaç gün bu yiyecekleri azar azar ve yavaş tüketmelisiniz. Sonrasında tolere edebildiğiniz kadar arttırmalısınız. 

Önerilen Yemek Planı

Kahvaltı: 1 bardak diyet içecek

Ara öğün: 1 bardak süt

Gün ortası: 1 tas çorba; 1 bardak ayran

Ara öğün:  1 bardak süt

Akşam yemeği: 1 bardak diyet içecek; 1 tas diyet çorba

Yatmadan önce: 1 bardak süt

Sütlü içecekleri öncelikle içmek gerekir. Böylelikle yeterli besinin alındığından emin olunmalı. Sonrasında öteki sıvı içecekler isteğe göre alınır. 

İpuçları

  • İçilen içeceği yudum yudum içmeli ve doygunluk / dolgunluk hissi başlaması hissedilmelidir.
  • Bir çok insan bir seferde 50cc sıvıyı maksimum miktar olarak almaktadır
  • Doygunluk hissi hissedildiğinde içme kesilmelidir.
  • Mide ağrısı veya bulantı hissedildiğinde bu durum geçinceye kadar başka bir şey içilmemelidir.
  • Şayet içilen miktar fazla olursa mide tamamen dolacak ve kusma başlayacaktır.
  • Karbonatlı, gazlı içecekler mideye ulaştıklarında gaz çıkışına neden olup mideyi şişirecek ve erkenden rahatsızlık hissi verecek hatta kusmaya neden olacakları için içilmemelidir.

Süt birçok besini sağlamasına rağmen vücudun ihtiyacı olan vitamin ve mineralleri tam olaak sağlayamadığı için yetersiz kalmakta ve günlük multivitamin ve mineral desteğine ihtyaç duyulmaktadır. 

BASAMAK 2: 

3. VE 4. HAFTALAR: YUMUŞAK SULU DİYET

2 hafta sonra aşamalı olarak yiyecekleri yumuşak ezilmiş halde tüketmeye başlayabilirsiniz. Yiyecekler çatalla parçalara ayrılmalı ve ezilmelidir. 

Yiyecek örnekleri 

TAHILLAR

KALORISI  AZALTILMIŞ SÜT ILE HAZIRLANMIŞ 1 BISKÜVI VEYA YULAF KÜMESI

Ana yemekler

Beyaz sosla hazırlanmış balık 
Domates sosu ile hazırlanmış kıyılmış ve ezilmiş et veya tavuk 
Yumuşak omlet
Peynirli ezilmiş makarna
Süzme peynirli kek
Lazanya
Süzme yoğurt veya peynir

Sebzeler ve patates

Kabuğu alınmış patates püresi
Havuç, brokoli, karnabahar, kabak püresi

Meyveler

Pişirilmiş meyveler
Muz püresi
İnceltilmiş meyve suları

Puddingler

Düşük kalori yoğurt,
Düşük kalori peynir
Düşük kalori sütlü ve peynirli tatlılar 

BASAMAK 3:

5. HAFTADAN SONRASI

5. haftadan sonra proteinden zengin kaloriden düşük diyet ürünlerine adım adım geçilebilir.

Hergün yeterli miktarda protein alındığından emin olunmalıdır.

Tolere edebildiğiniz yiyecekleri azar azar ve yavaşça alındığında emin olunmalıdır.

Kilo kaybetme amacınıza uygun diyet sloganımız düşük yağ, düşük kalori ve porsiyon kontrolüdür. 

TÜP MİDE AMELİYATI GASTREKTOMİ SONRASINDA UYULMASI GEREKEN

ÖNEMLİ KURALLAR 

Yumuşak ve berrak yiyecekler tüketilmelidir.

  • Örneğin yağ oranı düşük sütle hazırlanmış puddingler, patates püresi, süt ile ıslatılmış tahıllar,  süzme peynir, yumuşak omlet ve ezilmiş balık
  •  Yiyecekleri iyice çiğnemek ve yiyecekler püre haline gelince yutmak önemlidir

Yeterli miktarda protein alındığından emin olunmalı

  • Proteinli gıdaların öncelikli yenildiğinden emin olunmalı
  • Günde 3 bardak kaymağı alınmış süt veya soya sütü size sağlıklı kalmak için yeterli protein ve kalsiyumu sağlar

Katı yemekleri ve sıvı yiyecekleri aynı anda almamak gerekir.

  • Yemeklerle yapılan sıvı içimi geriye kalan küçük mideyi doldurur ve erkenden kusmaya neden olur.
  • Mideyi gererek erken doygunluk hissine neden olabilir ya da mideyi erken yıkayarak doygunluk hissine ulaştırmaz ve daha fazla yemeye neden olabilir.
  • Yemeklerden önce veya sonra 30 dakika sıvı alınmamalıdır. 

Yiyeekleri ağız püre haline gelinceye kadar iyi bir şeklide çiğnemek gerekir.

  • Yiyecekler yeteri kadar çiğnenmezse mide çıkışını tıkayarak ağrı, rahatsızlık hissi ve kusmaya neden olabilir. 

Yiyecekler yavaş yenmelidir

  • 2 tabak yemek 20 dakikada yenmelidir. Birçokları ortalama süreyi 45 dakika olarak tutmaktadır.
  • Yakınlarınıza neden yavaş yediğinizi açıklayın ve acele etmeyiniz.

Bedeninizin doygunluk hissine dikkat ediniz!

Doygunluk hissi veya karnınızın ortasında baskı hissettiğinizde yeme ve içmeyi durdurunuz.

Bulantı hissettiğinizde yemeyi durdurunuz. Bu histen sonra bir lokma daha fazla almak size ağrı, rahatsızlık hissi ve kusma olarak geri dönecektir.  

Şayet kötü hisler hissederseniz, geçmişi düşünün ve sebebi bulmaya çalışın

a)   hızlı mı yediniz veya yeteri kadar çiğnemediniz mi?

b)   Yemekle beraber veya öncesi ya da sonrasında sıvı mı tükettiniz?

c)    Yediğiniz yemekleri sindirmekte mi güçlük çekiyorsunuz?

Sebebi bulmanız bundan sonra benzer şeyleri yapmayarak bunu ortadan kaldırmanıza yardımcı olacaktır.

Yediğiniz yemekleri bir günlük olarak tutmak ve sonuçlarınızı yazmak size fayda sağlayacaktır.

Düzenli olarak kusma şikayetleriniz varsa profesyonel destek için doktorunuza başvurunuz.

Günde en az 3 öğün yenildiğinden ve iyi beslenildiğinden emin olunmalı

  • Öğünleri atlamayın; acele ile yeteri kadar çiğnemeden yemek yemeyiniz
  • Kolay yenilen yiyecekler genellikle yağı ve kalorisi yüksek yiyeceklerdir. 

Günlük sıvınızı ve multivitamin mineral desteğinizi almaya devam edin

  • Doktorunuz aksini belirtmedikçe günlük sıvınızı ve multivitamin mineral desteğinizi almaya devam edin

Bazı yiyecekleri diyetinize tekrar alırken problem yaşayabilirsiniz.

  • Değişik yiyeceklere tolerans, onları nasıl çiğnediğiz, nasıl pişirdiğiniz ve  hazırladığınızla ilişkilidir.
  • Yeni yiyeceklere başlarken çok küçük oranlarda başlayarak yiyiniz.
  • Şayet herhangi bir yiyeceği tolere edemezseniz, en az bir ay bekleyip sonrasında tekrar denenebilir. 

YİYECEKLER (YENMEMESİ GEREKEN)

ALTERNATİFLERİ

Taze ekmek

Kızarmış ekmek veya kraker

Pirinç pilavı

Pirinç çorbası

Saf etler

Ezilmiş küçük parçalar halinde yavaş pişmiş

Lifli meyveler: kereviz; tatlı mısır, çiğ Meyveler,

Kabukları soyulmuş, yavaş ve uzun pişirilmiş, brokoli soyulmuş domates, karnabahar

Portakal, greyfurt gibi meyveler

Kabukları soyulmuş; meyve suyu sulandırılarak inceltilmiş şekilde

Kabızlıkta öneriler

  • Ameliyat öncesi yediklerinize oranla daha küçük oranlarda yemek yediğiniz için barsak alışkanlıklarınızda değişiklikler olabilir. 
  • Başlangıçta tuvalet ihtiyacınız her 2-3 günde bir olabilir. Aşağıdaki yiyecekleri düzenli olarak tüketmeniz; barsak hareketlerinizi düzene koyabilir.
  • Yüksek lifli gıdalar: Tam buğdaylı kahvaltı tahılları; kabuğu ayıklanmış buğday ürünlerinden yapılan yiyecekler
  • Fırınlanmış kurufasülye
  • Tam buğdaydan hazırlanmış krakerler
  • Meyve ve sebzeler 

Ayrıca öğünler arasında en az 8-10 fincan sıvı alındığından emin olunmalıdır

Sağlıklı beslenme için uyulması gereken kurallar

  • Yeme alışkanlıklarınız oturduğu zaman bu kurallara uymak uzun dönemde uygun kilo kaybı için gereklidir
  • Mideniz küçültülmüş olmasına rağmen yüksek kalorili yiyeceklerden sık tüketmek kilo kaybı bir yana daha fazla kilo almanıza neden olabilir
  • Porsiyon büyüklüğü ile ilgili olarak doktorunuza mutlaka danışmalısınız.
  • Düşük kalori tatlandırıcılar kullanmalı ve şekeri ve yağı mümkün olduğunca azaltmalısınız.
  • Alkol yüksek kalori içerir ve iştahınızı açar, bu yüzden en iyisi uzak durmaktır. 

Doç. Dr. Halil Coşkun